Türkiye’de Yasaklı Köpek Irkları



Türkiye'de tehlike arz eden hayvanlara ilişkin yasaklar 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu'nda yer alır. Kanunun geçici maddesi dört ırkı ve melezlerini adıyla sayar; güncel liste için resmî kaynakları takip etmek gerekir.
Bu sayfada 7 başlık
Köpek sahiplenmeyi düşünenler ya da evinde iri yapılı bir köpek bulunanlar, Türkiye’de yasaklı köpek ırkları olup olmadığını sık sık soruyor. Bu yazıda konuyu yalnız resmî metinlerde yer alan genel bilgiyle, sade bir dille özetliyoruz. Bir veteriner kliniği olarak hukuki danışmanlık vermiyoruz; buradaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve mevzuat değişebilir. Kendi durumunuza dair kesin bilgi için resmî kaynaklara ve yetkili kurumlara başvurmanızı öneririz.
Konuyu hangi düzenleme belirler?
Ülkemizde hayvanların korunmasına ilişkin temel düzenleme 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu’dur. Kanunun yasaklar maddesi, Bakanlıkça belirlenen tehlike arz eden hayvanları üretmeyi, sahiplenmeyi, sahiplendirmeyi, barındırmayı, beslemeyi, takas etmeyi, sergilemeyi ve hediye etmeyi; bu hayvanların ülkeye girişini, satışını ve reklamını yasaklar. Bu hüküm, 2021 yılında yapılan değişiklikle bugünkü hâlini almıştır. Kanunun güncel metni Mevzuat Bilgi Sistemi’nde yayımlanır.
Kanunda adı geçen ırklar

Kanuna 2021’de eklenen bir geçici madde, tehlike arz eden hayvanların belirlenmesine ilişkin Bakanlık düzenlemesi yürürlüğe konuluncaya kadar uygulanacak kuralları belirler. Bu maddede adıyla sayılan türler şunlardır:
- Pitbull Terrier
- Japanese Tosa (Tosa Inu)
- Dogo Argentino
- Fila Brasileiro
- ve bu türlerin melezleri
Geçici madde, bu türleri ya da melezlerini üretmeyi, sahiplenmeyi, sahiplendirmeyi, barındırmayı, beslemeyi, takas etmeyi, sergilemeyi, hediye etmeyi ve bunların ülkeye girişini, satışını ve reklamını yapmayı idari para cezasına bağlar; bu hayvanlara el konulabileceğini ve belediyelerce hayvan bakımevine götürüleceğini düzenler. Bakanlığın bu konuda ayrı bir düzenleme yapması ya da listeyi değiştirmesi mümkün olduğundan, güncel liste için Tarım ve Orman Bakanlığı’nın duyurularını ve Mevzuat Bilgi Sistemi’ni takip etmenizi öneririz. Ceza tutarları da zaman içinde değişebildiği için burada tutar vermiyoruz.
Bu düzenlemeden önce sahiplenilmiş köpekler
Geçici madde, kapsamdaki köpekleri madde yürürlüğe girmeden önce sahiplenmiş olanlar için bir kayıt düzeni de öngörmüştür. Buna göre bu köpekleri belirlenen süre içinde kısırlaştıran ve belgesiyle birlikte Bakanlığa başvurarak veri tabanına kaydettirenler hakkında, maddede sayılan idari yaptırımların uygulanmayacağı belirtilmiştir. Bu süre geçmiştir; bugün kendi durumunuzun nasıl değerlendirileceğini yetkili kurumdan öğrenmeniz en doğrusudur.
Kanun, kısırlaştırılıp kayıt altına alınan bu köpekler için şu kuralları da sayar:
- Kayıt belgesi olmadan, ağızlıksız ve tasmasız dolaştırılamazlar.
- Halkın yoğun olarak bulunduğu yerlere, çocuk oyun alanlarına ve parklara sokulamazlar.
- Bu kurallara aykırılık idari para cezasına, tekrarında hayvana el konulmasına yol açabilir.
- Sahipler bu köpekleri en yakın hayvan bakımevine bırakabilir; sokağa terk edilmeleri ayrıca cezaya bağlanmıştır.
Tüm kedi ve köpekler için kimlik ve kayıt

Yasaklı ırklardan bağımsız olarak, 5199 sayılı Kanun kedi ve köpek sahiplerinin hayvanlarını dijital kimliklendirme yöntemleriyle kayıt altına aldırmasını zorunlu tutar; Kanun bunun için 31 Aralık 2025 tarihini son tarih olarak belirlemiştir. Ev hayvanını terk etmek de Kanun’da açıkça yasaklanan davranışlar arasındadır. Köpeğinizin kimliklendirme ve kayıt işlemleri için mikroçip uygulaması sayfamıza bakabilirsiniz.

Irk değil, davranış ve sorumluluk
Hangi ırktan olursa olsun her köpek; korku, ağrı, yetersiz sosyalleşme ya da yanlış eğitim nedeniyle ısırabilir. Bu yüzden ırk listesinin yanında, her köpek için sorumlu sahiplik kurallarının önemli olduğunu düşünüyoruz:
- Yavru dönemden itibaren insanlar, diğer köpekler ve farklı ortamlarla olumlu sosyalleşme
- Ödül temelli, sabırlı eğitim; şiddet içeren yöntemlerden kaçınmak
- Kalabalık yerlerde tasma ve gerektiğinde ağızlık kullanımı
- Çocuklarla köpek arasındaki etkileşimin her zaman yetişkin gözetiminde olması
- Davranışta ani değişiklikte, özellikle ani saldırganlıkta, ağrı ve hastalıkların değerlendirilmesi
Ani saldırganlık bazen ağrı, hormon bozuklukları ya da sinir sistemi sorunlarının işareti olabilir; bu durumda muayene öneririz. Bir köpek ısırması yaşandığında neler yapılacağını köpek ısırırsa ne yapılır yazımızda anlatıyoruz.
Sağlık açısından: aşı, kısırlaştırma ve kontrol

Hangi ırktan olursa olsun her köpeğin aşı, parazit koruması ve düzenli kontrol ihtiyacı aynıdır. Kuduz aşısı hem köpeğinizin hem de çevrenizin sağlığı için önemlidir; ayrıntılar için kuduz aşısı sayfamıza bakabilirsiniz. Kısırlaştırma kararı ve zamanlaması için kısırlaştırma sayfamıza göz atabilir, sorularınızı hekiminizle konuşabilirsiniz. Köpek sağlığına dair genel bilgiler için köpek sayfamıza da bakabilirsiniz.
Güncel liste nereden takip edilir?
Yasaklı ya da tehlike arz eden hayvanlara ilişkin güncel ve bağlayıcı bilgi için başvurulacak yerler şunlardır:
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu’nun güncel metni
- T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı: Bakanlık düzenlemeleri ve duyurular
- Resmî Gazete: yeni kanun, yönetmelik ve değişiklikler
Köpeğinizin bu kapsama girip girmediği konusunda tereddüt yaşıyorsanız, yetkili kurumlara danışmanızı öneririz. Köpeğinizde yaralanma, ısırık yarası ya da acil bir sağlık sorunu olduğunda ise ırkı ne olursa olsun 7/24 kliniğimize gelebilirsiniz; kesin tanı ve tedavi için veteriner hekim muayenesi gerekir.
Sık sorulan sorular
Türkiye'de yasaklı köpek ırkları hangileri?
5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu'nun geçici 3. maddesi, Bakanlık düzenlemesi yürürlüğe konuluncaya kadar Pitbull Terrier, Japanese Tosa, Dogo Argentino, Fila Brasileiro ve bunların melezlerini sayar. Güncel liste için Tarım ve Orman Bakanlığı'nı ve Mevzuat Bilgi Sistemi'ni takip edin.
Yasaklı köpek ırklarını hangi kanun düzenler?
Temel düzenleme 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu'dur. Kanunun yasaklar maddesi, Bakanlıkça belirlenen tehlike arz eden hayvanlara ilişkin üretim, sahiplenme, satış ve reklam gibi davranışları yasaklar.
Yasaklı ırk köpek sahiplenmek ne anlama gelir?
Kanun bu türleri üretmeyi, sahiplenmeyi, sahiplendirmeyi, barındırmayı, satmayı ve reklamını yapmayı idari para cezasına bağlar ve el koymayı öngörür. Kendi durumunuz için yetkili kurumlara danışmanızı öneririz.
Daha önce sahiplenilmiş yasaklı ırk köpekler ne olacak?
Kanun, madde yürürlüğe girmeden önce sahiplenilenler için belirli süre içinde kısırlaştırma ve kayıt düzeni öngörmüştür. Bu süre geçmiştir; durumunuzun nasıl değerlendirileceğini Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan öğrenmenizi öneririz.
Kayıtlı bu köpekler parka götürülebilir mi?
Kanuna göre kısırlaştırılıp kayıt altına alınan bu köpekler kayıt belgesiz, ağızlıksız ve tasmasız dolaştırılamaz; halkın yoğun bulunduğu yerlere, çocuk oyun alanlarına ve parklara sokulamaz.
Liste değişebilir mi?
Evet. Kanun, tehlike arz eden hayvanların Bakanlıkça belirlenmesini öngörür; Bakanlık düzenlemesiyle liste değişebilir. Bu yüzden güncel bilgiyi Mevzuat Bilgi Sistemi, Resmî Gazete ve Bakanlık duyurularından takip etmek gerekir.
Köpeklere kimlik kaydı zorunlu mu?
Evet. 5199 sayılı Kanun kedi ve köpek sahiplerinin hayvanlarını dijital kimliklendirme yöntemleriyle kayıt altına aldırmasını zorunlu tutar; Kanun bunun için 31 Aralık 2025'i son tarih olarak belirlemiştir.
Saldırgan davranışın sağlıkla ilgisi olabilir mi?
Olabilir. Ani başlayan saldırganlık bazen ağrı, hormon bozukluğu ya da sinir sistemi sorunlarının işaretidir. Irkı ne olursa olsun davranışı değişen köpek için muayene öneririz.
Dostunuz için bir hekim görüşü mü gerekiyor?
Kliniğimiz Feneryolu'nda 7 gün 24 saat açık. Sorunuzu WhatsApp'tan yazın ya da arayın; acil bir durumda randevu gerekmez.


Benzer yazılar






Bağlantılı sayfalar
İlgili hizmetler
İlgili hastalıklar
Aşılar
Tedavi yaklaşımları
Hayvan türleri
Kaynaklar
Bu sayfadaki içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; veteriner hekim muayenesinin yerini tutmaz. Evcil hayvanınızda bir belirti varsa kliniğimizi arayın: 0501 036 59 80 (7/24).













